Od zaniedbanej szkoły do ośrodka kultury skupiającego życie społeczności
Niegdyś tętniąca życiem szkoła podstawowa przy ulicy Putselaan 178 w Rotterdamie przez wiele lat pozostawała zamknięta i niedostępna dla miejscowej społeczności. Zmianę tego stanu rzeczy przyniosła zmiana przeznaczenia budynku i otwarcie Cultuur&Campus Putselaan(odnośnik otworzy się w nowym oknie) (C&CP) (strona internetowa w języku niderlandzkim) – nowego ośrodka kreatywności, współpracy i edukacji. „Nieruchomość położona przy ulicy Putselaan 178 to wyjątkowy budynek, który oferował szereg zróżnicowanych możliwości”, wyjaśnia Amanda Brandellero, wykładowczyni Szkoły Historii, Kultury i Komunikacji im. Erazma z Rotterdamu(odnośnik otworzy się w nowym oknie). „Przeprowadzone przez nasz zespół remonty umożliwiły wykorzystanie tego potencjału i dały budynkowi nowe życie - stał się dzięki temu miejscem prezentacji talentów, wspierania rozwoju oraz spotkań i współpracy”. Przeprowadzenie koniecznych prac stało się możliwe dzięki finansowanemu ze środków Unii Europejskiej projektowi CULTUURCAMPUS(odnośnik otworzy się w nowym oknie), który stanowi element inicjatywy Nowy Europejski Bauhaus(odnośnik otworzy się w nowym oknie) łączącej Europejski Zielony Ład(odnośnik otworzy się w nowym oknie) z przestrzeniami życiowymi i doświadczeniami.
Gospodarka o obiegu zamkniętym w budownictwie i zrównoważone remonty
Kompleksowy remont rozpoczęty w 2024 roku obejmował przebudowę całego wnętrza budynku, a także przeprojektowanie ogrodu. W ramach prac uczestnicy wykorzystali w praktyce zasady budownictwa o obiegu zamkniętym, ponownie stosowali materiały z rozbiórki oraz wdrażali reguły zrównoważonego życia społecznego. Szczególną uwagę poświęcono zachowaniu elewacji budynku, co pozwoliło na ochronę dziedzictwa historycznego i zmniejszenie wpływu na okolicę. „Remont przebiegał częściowo na podstawie wizji zrównoważonej renowacji przedstawionej przez miejscowych studentów architektury, którzy w ramach zajęć otrzymali zadanie omówienia skutków prac”, dodaje Frauke Timmermans, kierowniczka projektu i menedżerka C&CP.
Codzienne powiązania i synergie
Otwarcie C&CP miało miejsce we wrześniu 2025 roku. Od tamtej pory w nowej przestrzeni odbywają się wydarzenia dotyczące nauki obywatelskiej, wystawy, pokazy filmowe i przedstawienia teatralne. W budynku regularnie organizowane są także kursy edukacyjne i szkolenia dotyczące różnych zagadnień, począwszy od kreatywnego kształtowania przestrzeni po prowadzenie badań naukowych, produkcję filmów dokumentalnych, a nawet tańca. „W tym wypadku nie mamy do czynienia z typową szkołą, gdzie uczniowie wykonują zadania, a następnie są oceniani. To przestrzeń, gdzie wszyscy mogą przyczynić się do tworzenia miejsca inspirującego do działania i przyjaznego dla wszystkich dzięki wspólnym wartościom, obowiązkom i działaniom”, wyjaśnia Brandellero, która pełniła funkcję głównej badaczki projektu. Jako przykład Brandellero wskazuje inicjatywę, w ramach której uczniowie współpracowali z mieszkańcami okolicy i przedszkolem w celu organizacji targu książek i biblioteki dla dzieci, której celem jest rozbudzanie pasji do czytania już od najmłodszych lat. „C&CP to miejsce, w którym chcemy rozwijać tego rodzaju powiązania i synergie na co dzień”, dodaje Timmermans.
Współtworzenie i współpraca jako podstawa sukcesu
Gdy Timmermans mówi o codziennych działaniach, w żadnym wypadku nie stanowi to wyolbrzymienia. „Współtworzenie i współpraca stanowią podstawę codziennych działań, które opierają się na zaufaniu. Ich zdobycie wymaga przede wszystkim czynów, a nie pięknych słów”, zauważa badaczka. „Mamy nadzieję, że okoliczni mieszkańcy poczują więź z naszym projektem, który zainspiruje ich do współdziałania - dzięki temu wspólnie zagwarantujemy, że nasza inicjatywa będzie przynosić efekty nie tylko dzisiaj, ale także w przyszłości”. Choć prace w ramach projektu dobiegły końca, Brandellero nieustannie dba o rozwój działalności C&CP, nie tylko prowadząc tam zajęcia, ale także poszukując nowych sposobów na oferowanie wszystkim uczestnikom zajęć nowych możliwości zdobywania wiedzy i kompetencji. „Szukamy możliwości pogłębienia partnerstw - zarówno lokalnych, jak i międzynarodowych, a także wymiany doświadczeń, co pozwoli nam dzielić się wnioskami z naszej działalności i uczyć się od innych. W ten sposób chcemy, by oddziaływanie C&CP wykraczało daleko poza ulicę Putselaan 178”, podsumowuje Brandellero.