Przejrzystość przede wszystkim - identyfikowalność owoców morza od morza do stołu
Europejski sektor produkcji owoców morza należy do najbardziej uregulowanych na świecie, jednak identyfikowalność wciąż pozostaje problemem. Konsumenci i przedsiębiorstwa potrzebują wiarygodnych informacji na temat produktów w całym łańcuchu wartości. Oprócz korzyści społeczno-gospodarczych, wprowadzenie obowiązkowej identyfikowalności cyfrowej stanie się wkrótce obowiązkiem w ramach rozporządzenia UE 2023/2842(odnośnik otworzy się w nowym oknie). W odpowiedzi zespół finansowanego ze środków Unii Europejskiej projektu Sea2See(odnośnik otworzy się w nowym oknie) opracował opartą na technologii blockchain kompleksową platformę identyfikowalności dla łańcuchów wartości owoców morza, gromadząc interesariuszy, budując narzędzia zwiększające świadomość konsumentów i prowadząc oceny zrównoważonego rozwoju.
Identyfikowalność owoców morza dzięki technologii blockchain i jej wpływ na rynek
Jak zauważa Carlos Mazorra de Quero, koordynator projektu z ramienia Smartwater Planet: „Główną innowacją opracowaną w ramach projektu Sea2See jest cyfrowa platforma identyfikowalności, która wykorzystuje technologię blockchain jako odporny na manipulacje wspólny zapis cyfrowy umożliwiający rejestrację każdego etapu produkcji, od łowiska lub hodowli, poprzez przetwarzanie, transport i sprzedaż detaliczną”. Platforma automatycznie łączy nieustannie gromadzone dane dotyczące jakości wody, żywienia i warunków produkcji pochodzące z systemów zarządzania akwakulturą. Wskaźniki środowiskowe są rejestrowane w czasie rzeczywistym w niezmiennej formie. „Zespół projektu Sea2See udostępnia zweryfikowane i rzeczywiste dane dotyczące ekologii w całym łańcuchu wartości owoców morza”, zauważa Mazorra de Quero. Oddzielne pulpity nawigacyjne dla uczestników łańcucha wartości i konsumentów łączą dane dotyczące identyfikowalności i wskaźniki środowiskowe - konsumenci uzyskują dostęp do zweryfikowanych informacji za pośrednictwem prostej aplikacji. Ta przejrzystość wywiera pewien wpływ na rynki, a efekt jest zamierzony. Odpowiedzialni producenci zyskują możliwość wiarygodnego i popartego danymi potwierdzenia sowich praktyk, co pomaga im wyróżnić swoje produkty i uzyskać dostęp do rynków o wyższej wartości. Jednocześnie nieekologiczne lub niezgodne z przepisami praktyki stają się trudniejsze do ukrycia. Może to umożliwić konkurowanie odpowiedzialnym hodowlom działającym na mniejszą skalę, jednocześnie zwracając uwagę na wartość tradycyjnej wiedzy, lokalnych kultur i dziedzictwa kulinarnego.
Demonstracje w europejskich sektorach rybołówstwa, akwakultury i wśród importerów
Rozwiązania opracowane w ramach projektu Sea2See zostały przetestowane w europejskich łańcuchach wartości owoców morza w ramach pięciu projektów demonstracyjnych. „Łowiska ośmiornic w Algarve(odnośnik otworzy się w nowym oknie) w Portugalii, ściśle związane z lokalną gastronomią, kulturą przybrzeżną i ekoturystyką, rozwiązały problem luk w identyfikowalności, zwalczając praktyki nieuczciwej konkurencji”, mówi Mazorra de Quero. Broszura i zbiór przepisów kulinarnych zwracają uwagę na związki kulturowe produktu, wskazując przy tym przejrzystość jako wartość dodaną dla społeczności przybrzeżnych. Morski hodowca klatkowy leszcza morskiego i labraksa w Grecji, niewielki producent pstrąga w Hiszpanii i portugalski hodowca działający na niewielką skalę w oparciu o zrównoważony systemu akwakultury recyrkulacyjnej wykorzystali platformę blockchain Sea2See, aby sprostać konkretnym wyzwaniom. Importer tuńczyka w puszkach z Ekwadoru i Peru sprawdził z kolei, czy platforma jest w stanie dostarczyć wiarygodnych informacji o pochodzeniu, gatunkach, łowiskach, dostawcach i ekologii w złożonych międzynarodowych łańcuchach dostaw.
Od narzędzia zapewniającego zgodność do przewagi konkurencyjnej
Zespół projektu Sea2See wykazał, że sukces zależy nie tylko od technologii, ale także od zaangażowania interesariuszy, zrozumienia konsumentów i gotowości cyfrowej. Cyfrowa identyfikowalność tworzy wartość dodaną tylko wówczas, gdy informacje są proste i istotne dla wszystkich użytkowników, co skłania do większego skupienia się na szkoleniach i komunikacji niż zakładały pierwotne plany. Publiczne oddziaływanie projektu zostało rozszerzone dzięki współpracy z finansowanym przez UE projektem FishEUTrust w ramach wydarzeń dotyczących łańcuchów dostaw owoców morza odbywających się pod egidą Dekady Oceanów ONZ, a także Europejskich Dni Oceanów w ramach misji Oceany i Wody. „Poza umożliwieniem zapewnienia zgodności z przepisami, udało nam się potwierdzić użyteczność platformy w zakresie budowania zaufania w całym łańcuchu wartości owoców morza oraz w roli praktycznego narzędzia zarządzania. Umożliwia bowiem wczesne wykrywanie problemów dotyczących produkcji, podejmowanie lepszych decyzji operacyjnych i nowe możliwości biznesowe”, podsumowuje Mazorra de Quero. Zespół projektu Sea2See połączył identyfikowalność dostępną dzięki technologii blockchain, monitorowanie akwakultury, ocenę cyklu życia, analizę zanieczyszczeń i informowanie konsumentów w ramach jednej funkcjonalnej platformy. Dzięki temu społeczność badawcza i podmioty działające na rynku dysponują skalowalnym i możliwym do powielenia modelem budowania zaufania, zrównoważonego rozwoju i odporności w całej Europie.
