Niedożywienie w Etiopii jako problem systemowy wymagający skoordynowanych działań obejmujących różne sektory
Etiopia i wiele innych krajów o niskich i średnich dochodach boryka się z podwójnym obciążeniem niedożywieniem. Niedożywienie współwystępuje w nich z rosnącą liczbą przypadków nadwagi lub otyłości, szczególnie wśród kobiet na obszarach miejskich. Większość strategii i programów koncentruje się na niedożywieniu i kładzie nacisk na edukację żywieniową oraz zmianę zachowań. Realizowany przy wsparciu programu działań „Maria Skłodowska-Curie” (MSCA) projekt TAMMIE miał na celu całościowe zbadanie tego podwójnego obciążenia, wykraczające poza tradycyjne podejścia. W jego ramach zbadano wspólne czynniki powodujące niedożywienie, perspektywy społeczności, kautalne polityki, priorytety oraz kluczowych interesariuszy.
Uwzględnienie doświadczeń życiowych kobiet
Do grup najbardziej narażonych na niedożywienie należą kobiety w wieku reprodukcyjnym oraz dzieci poniżej piątego roku życia. Niezbędna jest poprawa ich diety już dziś, ponieważ może ona pomóc w przerwaniu międzypokoleniowego cyklu różnych form niedożywienia. Zespół uprojekt TAMMIE skupił się na tych grupach ludności w Etiopii. Wykorzystując podejście oparte na fotografii partycypacyjnej, znane jako PhotoVoice(odnośnik otworzy się w nowym oknie), projekt TAMMIE umożliwił kobietom opowiedzenie o swoich doświadczeniach życiowych i codziennych wyzwaniach związanych z wyżywieniem siebie i swoich dzieci, a także zaproponowanie rozwiązań. „Traktując kobiety jako partnerki w procesie badawczym, a nie jedynie jako jego obiekty, badanie połączyło rzeczywiste doświadczenia z dowodami naukowymi i politycznymi w celu opracowania zaleceń opartych zarówno na dowodach, jak i na codzienności”, wyjaśnia Rebecca Pradeilles, stypendystka programu MSCA i kierowniczka projektu z Francuskiego Narodowego Instytutu Badań nad Zrównoważonym Rozwojem oraz Międzynarodowego Instytutu Badań nad Polityką Żywnościową. Wyniki badania zostały udostępnione naukowcom, decydentom i szerszej opinii publicznej poprzez wystawy, broszurę fotograficzną(odnośnik otworzy się w nowym oknie) oraz dokument opisujący politykę(odnośnik otworzy się w nowym oknie).
Problem barier finansowych i strukturalnych przeważa nad lukami informacyjnymi
Wyniki badania uwidoczniły rozbieżność między wyzwaniami, przed jakimi stają kobiety w dostępie do zdrowej diety, a kwestiami, na które często kładzie nacisk wiele podejść – na informacje i edukację żywieniową oraz indywidualną zmianę zachowań. „Kobiety z Addis Abeby często podkreślały finansowe i strukturalne trudności związane z wdrożeniem zdrowego sposobu odżywiania, takie jak niewystarczające dochody i ograniczenia czasowe wynikające z nierównego podziału obowiązków domowych, zwłaszcza związanych z opieką nad dziećmi. Zwracały również uwagę na nieodpowiednie wyposażenie kuchenne w domu, wysokie ceny żywności, obawy dotyczące bezpieczeństwa żywności oraz niezdrowe otoczenie żywieniowe”, podkreśla Pradeilles. Kobiety zaproponowały również rozwiązania takie jak zwiększenie przystępności cenowej zdrowej żywności oraz stworzenie opartych na społeczności mechanizmów wsparcia i polityk regulujących promocję niezdrowej żywności. Zidentyfikowane bariery i proponowane rozwiązania różniły się w zależności od grup społeczno-ekonomicznych, co wskazuje na konieczność stosowania interwencji dostosowanych do potrzeb.
Rozwiązanie problemu rozdrobnienia i ustalenie priorytetów
Badania wykazały, że liczne etiopskie polityki dotyczące żywienia, zajmujące się różnymi formami niedożywienia, pozostają rozdrobnione i skupiają się głównie na niedożywieniu. Analiza interesariuszy ujawniła także istnienie złożonego ekosystemu żywieniowego, w którym uczestniczą rząd, darczyńcy, naukowcy i społeczeństwo obywatelskie, podkreślając jednocześnie znaczenie ściślejszej współpracy między tymi podmiotami. Interesariusze wskazali odżywianie matek, karmienie piersią oraz rolnictwo uwzględniające kwestie żywieniowe jako kluczowe priorytety do podjęcia działań. Jednym z najważniejszych owoców projektu TAMMIE jest postrzeganie niedożywienia jako problemu systemowego, a nie wyłącznie kwestii zdrowotnej. „Podwójne obciążenie niedożywieniem w Etiopii wynika z powiązanych ze sobą czynników żywieniowych, społecznych, ekonomicznych i instytucjonalnych; w związku z czym należy mu przeciwdziałać poprzez podejście wielosektorowe, przy znaczącym zaangażowaniu osób najbardziej dotkniętych tym problemem w kształtowanie rozwiązań”, wyjaśnia Pradeilles. „Wyniki tych prac posłużą do opracowania międzysektorowego planu działania mającego na celu walkę ze wszystkimi formami niedożywienia w Etiopii”, dodaje współpracownik projektu, Kaleab Baye z Uniwersytetu w Addis Abebie. Skoordynowane działania w obszarze zdrowia, edukacji, ochrony socjalnej i systemów żywnościowych mogłyby pomóc w ograniczeniu zarówno niedożywienia, jak i nadwagi/otyłości oraz zminimalizować ich wpływ na przyszłe pokolenia. Mogłyby również wspierać bardziej efektywne wykorzystanie zasobów oraz ograniczyć długoterminowe koszty związane z niedożywieniem i powiązanymi z nim chorobami.
