Nieopioidowe środki miejscowego łagodzenia bólu po poważnych operacjach kręgosłupa
Operacje stabilizujące kręgosłup należą do najbardziej bolesnych wykonywanych obecnie zabiegów medycznych. Każdego roku w Europie i Stanach Zjednoczonych poddaje się im około 1,2 miliona pacjentów, a ból pooperacyjny u większości z nich nadal łagodzi się za pomocą opioidów w dużych dawkach. Pomimo powszechnego stosowania opioidy często nie zapewniają odpowiedniej ulgi w bólu, a jednocześnie zwiększają ryzyko poważnych skutków ubocznych, długotrwałego uzależnienia oraz przewlekłego bólu pooperacyjnego. Finansowany przez EIC projekt OPERAS zakłada poprawę opieki okołooperacyjnej poprzez opracowanie wszczepialnego hydrożelu, który zapewnia długotrwałe miejscowe uśmierzenie bólu bezpośrednio w miejscu operacji, zmniejszając w ten sposób zapotrzebowanie na ogólnoustrojowe leczenie opioidami.
Długotrwałe łagodzenie bólu
Projekt skupiał się na BR-003(odnośnik otworzy się w nowym oknie) (Bupi-Ring) – hydrożelu w kształcie pierścienia, zaprojektowanym do implantacji wraz ze standardowymi śrubami stosowanymi w chirurgii kręgosłupa. Uwalnia on zatwierdzony i sprawdzony miejscowy środek znieczulający – bupiwakainę – bezpośrednio w miejscu zabiegu przez ponad 72 godziny, obejmując krytyczny wczesny okres rekonwalescencji, kiedy ból jest najsilniejszy. Dla porównania, konwencjonalne zastrzyki ze środkami znieczulającymi miejscowo zazwyczaj zachowują skuteczność przez maksymalnie osiem godzin. W odróżnieniu od wielu nowych technologii BR-003 płynnie integruje się z istniejącymi procedurami chirurgicznymi i nie wymaga żadnych zmian w sposobie pracy chirurga. Po uwolnieniu leku hydrożel ulega w sposób naturalny biodegradacji w organizmie. „Celem było długotrwałe miejscowe uśmierzenie bólu dokładnie tam, gdzie jest to potrzebne, przy jednoczesnym uniknięciu ograniczeń związanych z ogólnoustrojową terapią opioidową”, wyjaśnia koordynator projektu Hein Jonkman.
Bezpieczeństwo oraz skuteczność kliniczna
Ważnym kamieniem milowym było pomyślne zakończenie pierwszego badania klinicznego fazy Ib z udziałem ludzi(odnośnik otworzy się w nowym oknie), w którym wzięło udział 11 pacjentów z dwóch szpitali w Holandii i Szwajcarii. W badaniu oceniono przede wszystkim bezpieczeństwo poprzez pomiar ogólnoustrojowej ekspozycji na bupiwakainę po implantacji. „Badanie kliniczne wykazało, że u każdego pacjenta stężenie leku w krwiobiegu pozostawało znacznie poniżej przyjętego progu bezpieczeństwa i nie odnotowano żadnych poważnych zdarzeń niepożądanych związanych z badanym lekiem”, podkreśla Jonkman. Średnie maksymalne stężenie bupiwakainy w osoczu pozostawało 13 razy poniżej uznanej granicy bezpieczeństwa(odnośnik otworzy się w nowym oknie). Stężenia leku pozostawały wykrywalne przez dwa tygodnie, co potwierdzało przedłużone miejscowe uwalnianie leku znacznie przekraczające okres bezpośrednio po operacji. Analizy eksploracyjne wskazały na istotne korzyści kliniczne. W porównaniu z pacjentami otrzymującymi standardową opiekę uczestnicy leczeni preparatem BR-003 potrzebowali o 42% mniej opioidów w ciągu pierwszych trzech dni po operacji, a jednocześnie deklarowali o 49% mniejszy ból pleców. Chociaż te wyniki dotyczące skuteczności wymagają potwierdzenia w badaniach na większej liczbie pacjentów, stanowią one obiecujące dowody na to, że przedłużone miejscowe podawanie leku może znacznie poprawić leczenie bólu po operacji.
Nowej generacji leczenie bólu
Zespół OPERAS wytyczył również jasną ścieżkę do uzyskania zgody organów regulacyjnych. Naukowcy opracowali protokół adaptacyjnego kluczowego badania klinicznego fazy II/III, uzyskując potwierdzenie od Europejskiej Agencji Leków i Amerykańskiej Agencji ds. Żywności i Leków (FDA), że jedno kluczowe badanie europejskie może stanowić podstawę do zatwierdzenia leku na obu rynkach. „W ciągu trzech lat przeszliśmy od obiecującej koncepcji laboratoryjnej do niezależnie zweryfikowanych wyników badań klinicznych przeprowadzonych po raz pierwszy na ludziach”, mówi Jonkman. Jeśli przyszłe badania kliniczne potwierdzą te obiecujące wstępne wyniki, chirurgiczne środki przeciwbólowe SentryX mogą pomóc w ograniczeniu uzależnienia od opioidów, poprawić powrót pacjentów do zdrowia oraz ustanowić nowy standard opieki w zakresie leczenia bólu po operacjach kręgosłupa.
