Jak uczynić europejskie budownictwo mieszkaniowe bardziej przyjaznym dla środowiska i sprawiedliwym społecznie
Projekt PREFIGURE(odnośnik otworzy się w nowym oknie) rozpoczęto w 2024 r. w celu wytyczenia alternatywnych ścieżek prowadzących do przystępnych cenowo, sprzyjających włączeniu społecznemu i energooszczędnych mieszkań w Europie. W całej UE rosną koszty mieszkaniowe, brakuje przystępnych cenowo mieszkań, a energia staje się coraz droższa. Jednocześnie opracowywane są nowe strategie renowacji energetycznej mające na celu osiągnięcie ambitnych celów klimatycznych UE — strategie, które mogą jeszcze bardziej podwyższyć czynsze, pogłębić nierówności społeczne i zaostrzyć ubóstwo energetyczne, jeśli nie zostaną starannie zaprojektowane. Aby rozwiązać ten problem, zespół projektu PREFIGURE identyfikuje i analizuje innowacyjne praktyki łączące efektywność energetyczną, przystępność cenową i integrację społeczną. Określane jako „prototypy zmian”(odnośnik otworzy się w nowym oknie), te lokalne, oddolne inicjatywy łączą innowacje społeczne, polityczne i gospodarcze w celu renowacji przystępnych cenowo mieszkań dla społeczności znajdujących się w trudnej sytuacji. W ramach projektu prowadzone są badania partycypacyjne w 11 europejskich miastach — od Amsterdamu i Barcelony po Saloniki i Tallinn — w celu udokumentowania i przeanalizowania 16 różnych prototypów oraz czynników prawnych, finansowych i kulturowych, które je wspierają lub hamują. Dwanaście z tych prototypów zostało szczegółowo omówionych w raporcie(odnośnik otworzy się w nowym oknie). Takie podejście pozwala na całościowe zrozumienie, jak skutecznie powielać energooszczędne innowacje i rozszerzać ich zakres. Sprzyja również tworzeniu społeczności uczących się, które przekazują wiedzę i dostarczają sprawdzonego wzorca dla polityki mieszkaniowej, w której priorytetem są zarówno cele klimatyczne, jak i sprawiedliwość społeczna. W ramach projektu PREFIGURE udało się już osiągnąć kilka istotnych wyników. Opracowano wspólne ramy analityczne służące zrozumieniu powiązania między mieszkalnictwem a energią z perspektywy sprawiedliwości społecznej, co umożliwia porównanie tego, jak różne lokalne konteksty radzą sobie z połączonymi wyzwaniami dekarbonizacji, przystępności cenowej i integracji społecznej. Stworzono również Katalog prototypów — ustrukturyzowane i porównawcze zestawienie innowacyjnych praktyk dotyczących sieci powiązań między mieszkalnictwem a energią.
Dialog tuż za rogiem
Ponadto w ramach projektu PREFIGURE rozwinięto transdyscyplinarną praktykę badawczą poprzez mobilne laboratorium partycypacyjne projektu:
