Bezpieczniejsza i szybsza metoda leczenia migotania przedsionków
Migotanie przedsionków(odnośnik otworzy się w nowym oknie) jest najczęstszym zaburzeniem rytmu serca na świecie oraz główną przyczyną chorób i przedwczesnych zgonów. Schorzenie to dotyka jedną na dziesięć osób powyżej 65 roku życia. Zaburza ono normalną aktywność elektryczną serca, zwiększając ryzyko udaru, niewydolności serca, zgonu i demencji. Ablacja cewnikowa(odnośnik otworzy się w nowym oknie) jest uznaną metodą jego leczenia, polegającą głównie na wykorzystaniu energii o częstotliwości radiowej lub kriotermicznej w celu tworzenia zmian blokujących nieprawidłowe sygnały elektryczne pochodzące z żył płucnych. Choć metody te są skuteczne, działają poprzez spalanie tkanki serca, podgrzewanie lub zamrażanie tkanek i mogą nieumyślnie uszkodzić sąsiednie struktury.
Wykroczenie poza ablację termiczną
W finansowanym przez UE projekcie BEAT AF(odnośnik otworzy się w nowym oknie) wzięło udział dziewięć wiodących ośrodków klinicznych w Europie, a jego celem było zbadanie, czy ablacja impulsowym polem elektrycznym może stanowić bezpieczniejszą i skuteczniejszą alternatywę dla konwencjonalnych technik ablacji termicznej. Chodziło o przetestowanie ablacji impulsowej, czyli zupełnie innej strategii, w której do rozbijania błony komórkowej bez wytwarzania znacznego ciepła stosuje się impulsy elektryczne o dużej intensywności. Podejście to opiera się na fakcie, że komórki serca są szczególnie wrażliwe na impulsowe pola elektryczne, podczas gdy otaczające tkanki, takie jak przełyk i nerw przeponowy, są na nie znacznie mniej wrażliwe. „Ablacja impulsowa charakteryzuje się wysokim stopniem selektywności tkankowej, co przekłada się na wyraźnie wyższe bezpieczeństwo”, wyjaśnia koordynator projektu Pierre Jaïs. Technika ta polega na tworzeniu nanoporów w błonach komórkowych za pomocą procesu zwanego elektroporacją. Dzięki wyeliminowaniu urazu termicznego zmniejsza się ryzyko powikłań związanych z konwencjonalną ablacją, w tym zwężenia żył płucnych i uszkodzenia sąsiednich struktur.
Testowanie terapii w próbach klinicznych
Konsorcjum BEAT AF rozpoczęło dwa randomizowane badania kliniczne(odnośnik otworzy się w nowym oknie) mające na celu ocenę potencjału ablacji impulsowej w migotaniu przedsionków. Celem badań było ustalenie, czy technika ta może poprawić skuteczność przy jednoczesnym zachowaniu wyższego bezpieczeństwa. Po roku obserwacji wyniki(odnośnik otworzy się w nowym oknie) wykazały, że ablacja impulsowa osiągnęła skuteczność porównywalną do ablacji częstotliwości radiowej. Chociaż nie wykazano wyższości tej techniki w zapobieganiu nawrotom arytmii, wyniki są bardzo obiecujące, biorąc pod uwagę względny poziom dojrzałości konkurencyjnych technk. Jaïs wyjaśnia: Ablacja impulsowa jest komercyjną techniką pierwszej generacji, natomiast ablacja częstotliwości radiowej jest udoskonalana od ponad 30 lat. Uzyskanie porównywalnej skuteczności na tym etapie jest więc bardzo zachęcającym wynikiem”. Najbardziej imponujące wyniki dotyczą bezpieczeństwa. W badaniach klinicznych ablacji impulsowej nie zaobserwowano zwężenia żył płucnych, znanego powikłania ablacji termicznej. Technika ta wykazała również znaczny potencjał w zakresie ograniczania innych powikłań związanych z urazem termicznym tkanek.
Poprawa dostępności leczenia
Oprócz poprawy bezpieczeństwa projekt BEAT AF dowiódł, że ablacja impulsowa może uprościć procedury i skrócić czas leczenia. Może to mieć istotne implikacje dla systemów opieki zdrowotnej, w których jest coraz więcej pacjentów cierpiących na migotanie przedsionków. „Ablacja impulsowa ma potencjał, aby zrewolucjonizować leczenie migotania przedsionków, ponieważ jej skuteczność proceduralna może pozwolić na leczenie niemal dwukrotnie większej liczby pacjentów w tym samym czasie pracy laboratorium”, podkreśla Jaïs. Może to ułatwić dostęp do ablacji cewnikowej, z której obecnie korzysta tylko niewielka część kwalifikujących się do niej pacjentów. Wcześniejsza interwencja może stać się możliwa w przypadku grup pacjentów, które tradycyjnie uważano za trudniejsze w leczeniu, w tym osób starszych i schorowanych, u których występują ciężkie objawy lub nawracające hospitalizacje.
