Transformacja systemów żywnościowych w Afryce Południowej
Systemy żywnościowe w Afryce Południowej borykają się z wyzwaniami związanymi ze wzrostem liczby ludności, urbanizacją, zmianą klimatu, degradacją środowiska i nierównościami ekonomicznymi. Wyzwania te, a zwłaszcza ich wpływ na zdrowie zwierząt, ludzi i stan środowiska, są ze sobą głęboko powiązane w złożony sposób. Finansowany ze środków UE projekt FoSTA-Health(odnośnik otworzy się w nowym oknie) stanowił odpowiedź na potrzebę przyjęcia zintegrowanych, międzysektorowych podejść w celu zapewnienia zrównoważonych, sprawiedliwych i odpornych systemów żywnościowych. Badacze opracowali szereg praktycznych wyników i strategii politycznych, które po zakończeniu projektu mogą zostać wdrożone, rozszerzone, zinstytucjonalizowane lub wykorzystane przez zewnętrzne podmioty.
Możliwości i kompromisy związane z przełomowymi zmianami
Opracowane w konsultacji z szerokim gronem interesariuszy reprezentatywne ścieżki transformacji systemów żywnościowych(odnośnik otworzy się w nowym oknie) (RTP) opisują bieżące i możliwe przyszłe zmiany systemów żywnościowych w czterech krajach do roku 2050. W Malawi, RPA, Tanzanii i Zambii cztery RTP podkreślają różnorodność szans i kompromisów, przed którymi stoi region: komercjalizacja zorientowana na rynek(odnośnik otworzy się w nowym oknie); zmiana nawyków żywieniowych podyktowana potrzebami żywieniowymi i popytem(odnośnik otworzy się w nowym oknie); zmiany w systemach rolniczych w skali krajobrazu(odnośnik otworzy się w nowym oknie) oraz ścieżki rozwoju społeczności oparte na równości i aspiracjach(odnośnik otworzy się w nowym oknie). „Chociaż każda z ścieżek RTP oferuje odrębne potencjalne korzyści, wiążą się również z ryzykiem, którym należy zarządzać, aby zapewnić, że transformacja systemu żywnościowego przyniesie pozytywne wyniki podejścia „Jedno zdrowie”(odnośnik otworzy się w nowym oknie), komentuje koordynator projektu, Luuk Fleskens(odnośnik otworzy się w nowym oknie), profesor nadzwyczajny na uczelni Wageningen University & Research w Holandii. „Zrównoważona transformacja systemów żywnościowych wymaga uznania złożoności i wzajemnych powiązań między zdrowiem ludzi, zwierząt, roślin i środowiska”.
Przekształcanie wyników badań w praktyczne rozwiązania polityczne
Materiały zawierające wytyczne dotyczące polityki, takie jak dokument orientacyjny dotyczący transformacji południowoafrykańskich systemów żywności zgodnie z podejście „Jedno zdrowie”(odnośnik otworzy się w nowym oknie) oraz dokument analityczny na temat integracji podejścia „Jedno zdrowie“ z zambijskimi inwestycjami w rolnictwo(odnośnik otworzy się w nowym oknie), można włączyć do krajowych strategii rolniczych i planów inwestycyjnych. Konieczna jest współpraca między ministerstwami rolnictwa, zdrowia i środowiska w celu wspierania różnych sektorów w łączeniu rolnictwa, żywienia, zdrowia i ekosystemów. Dokument orientacyjny dotyczący udziału kobiet w eksporcie produktów rolnych(odnośnik otworzy się w nowym oknie) zawiera zalecenia dotyczące oceny wzmocnienia pozycji kobiet, projektowania rolniczych szkół biznesowych w terenie oraz inkluzywnego udziału w rynku eksportowym. Może zostać przyjęty przez organizacje pozarządowe i agencje rozwoju oraz włączony do przyszłych programów inwestycji rolniczych. Podręcznik przedstawia uniwersalne metodyki partycypacyjnych badań nad systemami żywnościowymi, dialogu politycznego i angażowania interesariuszy w sposób sprzyjający włączeniu społecznemu(odnośnik otworzy się w nowym oknie). Udokumentowane wnioski z projektu FoSTA-Health mogą być wykorzystywane przez uczelnie, organizacje pozarządowe oraz programy rządowe w przyszłych projektach dotyczących systemów żywnościowych i rozwoju obszarów wiejskich. Interaktywne narzędzie do mapowania systemów żywnościowych(odnośnik otworzy się w nowym oknie) oraz zintegrowany system modelowania żywnościsłużą(odnośnik otworzy się w nowym oknie) do oceny ścieżek RTP i pomagają decydentom w podejmowaniu lepszych wyborów. Wskazują też, jak najlepiej inwestować środki. Narzędzia te można wykorzystać w badaniach, nauczaniu oraz podczas warsztatów prowadzonych przez zainteresowane strony.
Skalowanie zrównoważonego rolnictwa poprzez budowanie potencjału
Opracowano programy szkoleniowe dotyczące upraw współrzędnych, gospodarowania glebą oraz stosowania pestycydów przeznaczone dla rolników, wraz z towarzyszącymi im broszurami szkoleniowymi dla urzędów samorządowych, podmiotów zajmujących się doradztwem rolniczym oraz ośrodków demonstracyjnych w Malawi i Zambii. Mogą one zostać bezpośrednio wdrożone przez służby doradztwa rolniczego i rozpowszechnione poprzez szkoły rolnicze w terenie. Badania, szkolenia i działania rzecznicze związane z systemem GLOBALG.A.P.(odnośnik otworzy się w nowym oknie), kontrolowaniem użycia pestycydów oraz normami jakości żywności mogą pomóc drobnym rolnikom w uzyskaniu dostępu do rynków eksportowych poprzez wskazówki dotyczące zgodności z przepisami dotyczącymi bezpieczeństwa żywności. Zmniejsza to również ryzyko związane z eksportem produktów rolnych. „Projekt FoSTA-Health połączył prace transdyscyplinarne z decydentami politycznymi oraz praktyczne doświadczenia, zintegrowane w różnych sektorach i na różnych poziomach podejmowania decyzji, wdrażając podejście „Jedno zdrowie” w kontekście południowej Afryki”, podsumowuje Fleskens. „Takie podejście nie było dotąd stosowane i przyczynia się do budowania partnerstw na rzecz transformacji systemu żywnościowego w czterech krajach, a także dostarcza praktycznych i naukowych rozwiązań, które są cenne nie tylko dla tego regionu”.
